Acceptatie en weigering van merken

In de wet staat dat wij in een aantal gevallen een merkaanvraag moeten weigeren. Als wij een merk weigeren, kunnen wij het niet inschrijven in het BOIP Merkenregister. Je hebt dan geen merkbescherming en je krijgt de betaalde kosten niet terug. Dit kun je voorkomen door je vooraf goed te informeren. Op deze pagina lees je over de redenen voor merkweigering.

Belangrijkste redenen

De belangrijkste redenen voor merkweigering zijn:

  1. Het merk is beschrijvend;
  2. Het merk mist onderscheidend vermogen.

Meer over de twee belangrijkste redenen voor merkweigering

De belangrijkste redenen voor merkweigering zijn:

  1. Het merk is beschrijvend. Een merk is beschrijvend wanneer het bestaat uit een woord dat het product of de dienst beschrijft, of kenmerken daarvan, of wanneer het merk het product of de dienst aanprijst. Een merk kan ook beschrijvend zijn, wanneer het bestaat uit een simpel beeld dat het product of de dienst weergeeft.
    Voorbeeld Deze merken worden geweigerd Deze merken worden geaccepteerd
    Een merk voor 'fietsen' wordt aangevraagd:
    • Supersnel
    • Mooi
    • Fiets
    • Of: een simpele afbeelding van een fiets
    • Stoep
    • Banaan
    • Lama
    • Janfiets
    • Brams Bike

    Let op: bij woorden gaat het niet altijd om een letterlijke beschrijving! Ook afkortingen worden meegewogen in de beoordeling of iets ‘beschrijvend’ is. Voorbeeld: het merk 'medi' staat niet in het woordenboek als gangbare afkorting voor 'medisch'. Toch is dit een gebruikelijke aanduiding die consumenten meteen zullen opvatten als ‘iets in de medische hoek’. Daarmee is het dus een beschrijvend merk. Ook dit soort merken kunnen dus geweigerd worden.

  2. Het merk mist onderscheidend vermogen. Een merk onderscheidt producten of diensten van een onderneming van die van andere ondernemingen. Als een merk niet onderscheidend is, kan de gemiddelde consument het niet herkennen als afkomstig van een bepaalde onderneming. En dan kan het dus geen merk zijn. Hieronder geven we een paar voorbeelden van merken die onderscheidend vermogen missen en dus geweigerd worden. Een beschrijvend merk mist per definitie onderscheidend vermogen. Soms wordt geprobeerd zo’n merk alsnog onderscheidend vermogen te geven door bijvoorbeeld een beeld, kleur of vorm toe te voegen, maar dit is niet altijd voldoende om het merk alsnog te kunnen registreren. Ook hiervan geven we een paar voorbeelden.

    Voorbeelden van gebrek aan onderscheidend vermogen:

    Beschrijvende merken

    ‘gecertificeerd glazenwasser (gg) voor de diensten van een ramenwasser. Dit merk beschrijft de dienst waarvoor de merkregistratie wordt aangevraagd. De toevoeging van de afkorting (gg) is niet voldoende om het merk als geheel onderscheidend te maken.

    Toevoegingen:
    .nl , .be of .com of @-teken
    Het toevoegen van domeinaanduidingen of het @-teken maken het merk als geheel niet onderscheidend.
    Beelden

    Het symbool voor man/vrouw, zonder dat daar verder iets aan toegevoegd is, voor cosmetische producten:
    Symbool man en vrouw

    Het symbool voor breekbaar voor verpakkingen:
    Symbool voor breekbaar

     

    Kleuren De kleur groen voor biologische voedingsproducten.
    Aanprijzende slogan De slogan ‘Wij zijn de beste!’ voor diensten.
    Vormen

    De simpele vorm van een wijnfles, zonder dat daar verder iets aan toegevoegd is, voor wijnen
    vorm wijnfles

    Figuren Een simpel zeshoekig kader om een woord heen:
    Zeshoekig kader

Andere redenen om merken te weigeren

Andere redenen om merken te weigeren:

  1. Het teken is misleidend. Voorbeeld: een logo waarop duidelijk koffie is afgebeeld, kunnen wij niet registreren als merk voor iets anders (zoals thee of slaapmiddelen), omdat de consument daardoor misleid kan worden;
     
  2. Het teken is een vlag, wapen of ander officieel embleem van een staat of internationale organisatie, die beschermd wordt onder artikel 6ter van het Verdrag van Parijs. Dit soort merken kan alleen in het Merkenregister worden ingeschreven met toestemming van de betreffende staat of organisatie. Voorbeeld: een merk waarin (onderdelen van) de vlag van de Europese Unie zijn opgenomen;
     
  3. Het merkrecht is bedoeld om tekens te beschermen die kunnen dienen om producten of diensten van ondernemingen van elkaar te onderscheiden. Het merkenrecht is niet bedoeld om bescherming te verlenen aan tekens die eigenlijk beschermd moeten worden door andere intellectuele eigendomsrechten, zoals het octrooirecht of het modellenrecht. Voorbeeld: de consument zal in principe de vormgeving van een stoel of een lamp eerder zien als een model, dan als een merk (een teken dat de herkomst van die stoel of lamp aanduidt). De wet omschrijft dit als volgt: een vorm of een ander kenmerk van een product (bijvoorbeeld een geluid) kan geen merk zijn als het (1) door de aard van de waar is bepaald, (2) een wezenlijke waarde aan de waar geeft, of (3) noodzakelijk is om een technische uitkomst te verkrijgen. In veel gevallen mist een dergelijke vorm of kenmerk ook onderscheidend vermogen;
     
  4. Het merk is in strijd met openbare orde en goede zeden;
     
  5. Het teken komt overeen met een beschermde geografische aanduiding, een traditionele aanduiding voor wijn, of een gegarandeerde traditionele specialiteit; 
     
  6. Het teken bestaat uit of lijkt sterk op een oudere beschermde naam voor een plantenras.

Ook  de rechter kan om deze redenen oordelen dat een al geregistreerd merk niet geldig is. Hij verklaart de registratie in dit geval nietig.

Was deze informatie behulpzaam? Nee
Wat kunnen we verbeteren volgens jou?
Was deze informatie behulpzaam? Ja
Bedankt! Wil je laten weten wat je goed vond of wat er nog beter kan?

Hoe kan een beschrijvend woord toch onderscheidend vermogen krijgen?

Je hebt gelezen wat de redenen zijn om een merk te weigeren. Bij een weigering komt dit in de meeste gevallen omdat het merk 'beschrijvend' is.

Stel, je wil een woordmerk aanvragen, maar dat is puur beschrijvend en zal daarom geweigerd worden. Je kunt er dan een of meer beeldelementen aan toe te voegen, in de hoop dat jouw merk daarmee onderscheidend vermogen krijgt. Maar wanneer zorgt een beeldelement in combinatie met beschrijvende woorden voor voldoende onderscheidend vermogen? BOIP hanteert een Europese beleidsrichtlijn om te bepalen of het beeldelement zorgt voor voldoende onderscheidend vermogen. We hebben de belangrijkste criteria uit deze richtlijn voor jou samengevat in een handig overzicht.

Klassen/Classificatie
Als je een aanvraag voor merkregistratie indient, moet je aangeven voor welke producten of diensten je het merk gaat gebruiken. Om administratieve redenen worden al deze producten en diensten ingedeeld in categorieën (klassen). Wij beoordelen of een merk onderscheidend is voor de opgegeven klassen. Voor de voorbeelden in de onderstaande tabel geven we aan voor welke klasse het merk is aangevraagd: 

"Flavour and Aroma" vragen om bescherming voor koffie in klasse 30
"Fresh sardines" vragen om bescherming voor sardines in klasse 29
"Pest Control Services" vragen om bescherming voor ongediertebestrijding in klasse 37
"Legal Advice Services" vragen om bescherming voor juridische diensten in klasse 45

Lees meer over classificatie

Beeldelementen verwerkt in de woorden van het merk

Type beeldelement Voldoende onderscheidend Voorbeeld
1A - Letterype en lettersoort Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
een algemeen of gebruikelijk lettertype, opschriften of scriptlettertypen -met of zonder typografische effecten (vet, cursief..)
Fresh Sardine
1B - Lettertype en lettersoort Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
Lettertypen waarvan de grafische vormgeving de aandacht afleidt van de beschrijvende betekenis van het woord.
typografie
2A - Kleur

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
alleen de toevoeging van één enkele kleur aan een beschrijvend woord.

Flavour and aroma

2B - Kleur Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
een bijzondere, ongebruikelijke kleurenschikking.
Frash Sardine
3A - Leestekens en andere symbolen

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
toevoeging van een leesteken of andere symbolen maakt een teken dat bestaat uit beschrijvend woorden niet onderscheiden.

voorbeeld
3B - Leestekens en andere symbolen

Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
op een ongebruikelijke wijze gebruiken van verschillende leestekens/symbolen.

voorbeeld
4A - Positie van de woorden

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
onvoldoende wanneer de beschrijvende woorden verticaal, ondersteboven of op een of meerdere regels gerangschikt zijn.

voorbeeld
4B - Positie van de woorden

Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
bijzondere rangschikking van beschrijvende woorden zodat je niet onmiddellijk de beschrijvende boodschap ziet.

voorbeeld

Beeldelementen toegevoegd aan het merk, los van de woorden

Type beeldelement Voldoende onderscheidend Voorbeeld
5A - Eenvoudige geometrische figuren Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
bijvoorbeeld punten, lijnen, lijnstukken, cirkels, driehoeken, vierkanten, rechthoeken, parallellogrammen, vijfhoeken, zeshoeken, trapezia en ellipsen, zijn vaak onvoldoende.
Zeker wanneer deze vormen als kader of rand worden gebruikt.
Voorbeeld
5B - Eenvoudige
geometrische
figuren
Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
Door de presentatie, configuratie of de combinatie met andere elementen ontstaat een onderscheidend geheel.
voorbeeld
6A - Beeld
(anders dan van producten
of diensten)

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
het toegevoegde beeld is haast niet waarneembaar.

voorbeeld

6B - Beeld (anders dan van producten of diensten) Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
het onderscheidende beeld is duidelijk zichtbaar.
voorbeeld
7A - Beeld van producten en/of diensten

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:

1. Het beeld is beschrijvend:

  • levensechte afbeelding van de producten en diensten, of
  • gestileerde afbeelding die niet aanzienlijk afwijkt van de gebruikelijke voorstelling.

2. Het beeld houdt rechtstreeks verband met de producten en diensten.

voorbeeld

voorbeeld

7B - Beeld van producten en/of diensten

Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
het beeld houdt rechtstreeks verband met de producten en diensten, maar is voldoende gestileerd.

Voorbeeld

Voorbeeld

8 - Beeld is gangbaar voor producten of diensten waarvoor het merk is aangevraagd

Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
het beeld wordt in het handelsverkeer veelvuldig gebruikt voor de producten of diensten.

voorbeeld

Zowel de woord- als beeldelementen zijn grafisch vormgegeven

Type beeldelement Voldoende onderscheidend Voorbeeld
9A -Indruk van het merk in zijn geheel Nee, komt niet in aanmerking voor registratie:
een combinatie van beeld- en woordelementen waarvan zowel de individuele beeld- en woordelementen én de combinatie daarvan niet onderscheidend zijn.
voorbeeld
9B -Indruk van het merk in zijn geheel Ja, komt wel in aanmerking voor registratie:
de combinatie van verschillende elementen wijk voldoende af van de beschrijvende /
niet- onderscheidende boodschap.
voorbeeld

Twijfel je of jouw merk geregistreerd kan worden?

BOIP is een onafhankelijke instantie. Wij geven je uitgebreide informatie over de mogelijkheden van merk- en modelregistratie, maar we kunnen niet adviseren over jouw persoonlijke situatie. Kom je er zelf niet uit, dan zijn er natuurlijk wel specialisten die je kunnen helpen. Een IE-professional kan jou adviseren over de beste bescherming van jouw merk of model. En zelfs de gehele registratieprocedure voor jou afhandelen. Contactgegevens van specialisten vind je op www.bmm.eu.

Formulier aan het laden...

Volg ons op LinkedIn

Tips en inspiratie voor ondernemers.